اللَه شناسی ج1
جلد اول از مجموعۀ «الله‌شناسی» تألیف ارزشمند علامه آیت‌الله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی ـ قدّس‌سرّه ـ بوده که پیرامونِ «امکان لقاء پروردگار، و حضور حق در همۀ عالَم، و کیفیت عشق بین حق و خلق» با قلمی روان و شواهدی متقن به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. اهم مباحثِ این مجلّد: • تفسیر آیۀ نور • تطبیق آیۀ نور بر خمسۀ طیبه • انسان کامل، محلّ تجلی آیۀ نور • خدا را می‌توان دید، و خدا را با خدا می‌توان شناخت • خداوند عاشق خلق، و خلق عاشق اوست • عاشقان لقاء خدا از هیچ گزندی نمی‌هراسند • راه وصول به معرفت الله، عبور از نفس‌پرستی است • اقسام تجلیات پروردگار بر سالک الی الله • سلوک برای آماده‌شدن جهت جذبه الهی است • امکان دیدار و لقاء خداوند برای مؤمنین خوش‌کردار • خداوند همه‌جا هست؛ چشم بگشا و ببین! • لقاء خداوند منحصر به قیامت نیست • بیانی از حقیقت توحید و عشق به پروردگار در کربلا و عاشورا • ذکر اسناد متواتر، و شرح و تفسیر حدیثِ قرب نوافل
اللَه شناسی ج1
121مى‌سازد. چون نظر به جُز او انداخته‌اى، باید آن‌قدر از آن اشتباه و خطا گریه كنى تا مجارى دیدگانت با اشك روانت پاك گردد و شستشو شود؛ و این گریه پاك‌كننده، و این سوز و نیاز و آه و ناله، در حكم صیقل براى دیدگانت قرار گیرد.
وَ تَلْتَذُّ مِنْها بِالْحَدیثِ وَ قَدْ جَرَى *** حَدیثُ سِواها فى خُروقِ الْمَسامِعِ1 تو مى‌خواهى از شب‌نشینى و منادمت و مسامرت و گفتگوى با لیلى لذّت ببرى، و با مكالمت و محاضرت با وى و با الفاظ شیرین و عبارات دلنشین و لطائف نمكین او غرق در ابتهاج و سرور گردى؛ در حالتى كه سخن غیر لیلى به گوش تو خورده است، و كلام جُز او چكّش صماخ را بر روى سندان استخوان آن كوبیده است، و در راهها و طرق ورود گفتگو، در گوشت گفتار ما سواى او طنین افكنده و امواج آن هنوز در آن مجارى جریان دارد.
هر كس بخواهد لیلى را ببیند نمى‌تواند غیر لیلى را ببیند، و اگر بخواهد سخن لیلى را بشنود نمى‌تواند سخن غیر لیلى را بشنود.
هر كس بخواهد به شرف لقاء و دیدار خدا مشرّف گردد نمى‌تواند آن را با
- «ديوان قيس بن مُلوّح عامرى» مشهور به مجنون ليلاى عامريّه، طبع بمبئى، ص ١٠٩؛ آية اللَه ملّا أحمد نراقى أعلى اللَه درجته: دائى اعلاى مادرى حقير، در کتاب «خزائن» ص ١٣٠، اين چهار بيت را از مجنون عامرى حکايت نموده است ولى دو بيت اوّلش را بدين عبارت ذکر کرده است:
و إذ رُمتُ من ليلى عن البعد نظرةً *** لُاطفى بها نارَ الحَشا و الاضالعِ
تقولُ نساءُ الحىّ تَطمعُ أن تَرَى *** محاسنَ ليلى مُتْ بداءِ المطامعِ
و همچنين شيخ بهاء الدّين عامِلى در «کشکول» از طبع سنگى، ص ٦١٠، ستون دست راست؛ و از طبع مصر با تحقيق طاهر أحمد الزّاوى، دار إحياء الکتب العربيّة: ج ٢، ص ٢٣٠ ذکر کرده است و فرموده است: «يُنسب إلى المجنون».
- «ديوان قيس بن مُلوّح عامرى» مشهور به مجنون ليلاى عامريّه، طبع بمبئى، ص ١٠٩؛ آية اللَه ملّا أحمد نراقى أعلى اللَه درجته: دائى اعلاى مادرى حقير، در کتاب «خزائن» ص ١٣٠، اين چهار بيت را از مجنون عامرى حکايت نموده است ولى دو بيت اوّلش را بدين عبارت ذکر کرده است: