
خطبه شعبانیه رسول خدا دربارۀ فضیلت و اعمال ماه رمضان
آمادگی ورود به ماه مبارک رمضان
خطبۀ شعبانیه، بیانات رسول خدا صلیاللهعلیهوآلهوسلّم دربارۀ مبارک رمضان است که از امام رضا، بهنقل از پدرانش، از امیرالمؤمنین علیهمالسلام نقل گردیده است. این خطبه در آستانۀ ماه مبارک رمضان و در آخر ماه شعبان بیان شده است؛ به همین دلیل، بعدها به «خطبۀ شعبانیّه» معروف گردیده است. مطالب این خطبه را میتوان به سه محور کلی تقسیم نمود: 1. بیان فضیلت ماه مبارک رمضان؛ 2. دستورات و اعمال ماه مبارک رمضان؛ 3. خبر رسول خدا از شهادت امیرالمؤمنین در ماه مبارک رمضان.
خطبه شعبانیه رسول خدا دربارۀ فضیلت و اعمال ماه رمضان
6قالَ أمیرالمؤمنین علیه السّلام: فَقُمتُ فَقُلتُ: یا رَسولَ اللهِ (صلی الله علیه و آله)! ما أفضَلُ الأعمالِ فی هَذا الشَّهرِ؟ فَقالَ: یا أبا الحَسَنِ! أفضَلُ الأعمالِ فی هَذا الشَّهرِ الوَرَعُ عَن مَحارِمِ اللهِ.
«أمیرالمؤمنین علیه السّلام فرمود: من ایستادم و عرض کردم: ای رسول خدا! بهترین اعمال در این ماه چه عملی است؟
حضرت فرمودند: ای ابالحسن! با فضیلتترین اعمال در این ماه، دوری جُستن از محرّمات الهی است.»
ثُمَّ بَکَی؛ فَقُلتُ: ما یبکیک یا رسول الله؟ فَقالَ أبکی لِما یُستَحَلُّ مِنکَ فی هَذا الشَّهرِ؛ کَأنّی بِکَ و أنتَ تُصَلِّی لِرَبِّکَ، و قَدِ انبَعَثَ أشقَی الأوَّلینَ و الآخِرینَ شَقیقُ عاقِرِ ناقَةِ ثَمودَ فَضَرَبَکَ ضَربَةً عَلَی قَرنِکَ فَخَضَبَ مِنها لِحْیَتَکَ.
«سپس رسول خدا گریه کردند؛ من عرض کردم: چه چیزی باعث گریه شما شده است؟ فرمود: گریه من برای پیشآمدی است که در این ماه بر تو وارد خواهد شد. گویا هم اکنون میبینم که تو در محراب عبادت مشغول نماز و راز و نیاز با پروردگارت میباشی، در این هنگام شقیترین افراد در روی زمین که همسان پیکنندۀ ناقه و شتر صالح است، برمیخیزد و با شمشیر، ضربتی بر فرق تو وارد میکند که محاسنت به خون سرت خضاب خواهد شد.»
فَقُلتُ: یا رَسولَ اللهِ! و ذَلِکَ فی سَلامَةٍ مِن دینی؟ فَقالَ صَلَّی اللهُ عَلَیهِ و آلِهِ و سَلَّم: فی سَلامَةٍ مِن دِینِکَ.
«عرض کردم: ای رسول خدا! آیا در این وقت دینم سالم است و با یقین به مبانی و سلوک در صراط مستقیم این واقعه پیش خواهد آمد؟ رسول خدا فرمود: بله یا علی در سلامت و استقامت در دین این مسئله رخ خواهد داد.»
ثُمَّ قالَ صلّی الله علیه و آله و سلّم: یا عَلِیُّ! مَن قَتَلَکَ فَقَد قَتَلَنی و مَن أبغَضَکَ فَقَد أبغَضَنی و مَن سَبَّکَ فَقَد سَبَّنی لأنَّکَ مِنّی کَنَفسی، روحُکَ مِن روحی و طِینَتُکَ مِن طِینَتی.
«آنگاه رسول خدا فرمود: یا علی! کسی که تو را بکشد، مرا کشته است و کسی که تو را به غضب آورد، مرا به غضب آورده است و کسی که به تو ناسزا گوید، به من ناسزا گفته است؛ زیرا تو از من هستی، مانند جان من. روح تو از روح من، و سرشت تو از سرشت من است.»
