منازعه محمد بن حنفيّه با حضرت سجّاد عليه السلام در امر امامت‏

بسم اللَه الرحمن الرحیم

امامت و ولایت، حقیقت و واقعیتی است عالی و راقی که حاصل نشود ﴿حَتَّىٰ يَلِجَ ٱلۡجَمَلُ فِي سَمِّ ٱلۡخِيَاطِ﴾¹ گویا خیال کرده‌اند که فرزند امیرالمؤمنین بودن و صرف داشتن حسب و نسب، حیازت مقام ولایت و امامت است که اینچنین به خود جرأت داده‌اند و دعویّ ولایت می‌کنند.

 از حضرت باقر و حضرت صادق علیهما السّلام روایت کرده‌اند که چون حضرت سید الشّهداء علیه السلام شهید شدند محمّد بن حنفیه که فرزند امیرالمؤمنین بود فرستاد نزد حضرت سجّاد زین العابدین علىّ بن الحسین و با آن حضرت در مجلسى خلوت کرد و گفت: اى فرزند برادر من، مى‌دانى که رسول خدا بعد از خود به امیرالمؤمنین وصیت کرد و سپس به امام حسن و پس از آن به امام حسین علیه السّلام، و پدر تو علیه السّلام کشته شده و وصیتى نکرده است و من عموى تو هستم و همطراز با پدر تو و من فرزند علىّ هستم و من با این سنّ و سابقه‌اى که دارم از تو که نوجوانى، به امر امامت سزاوارترم، بنابراین در امر وصیت و امامت با من نزاع مکن و احتجاج منما. حضرت سجّاد علیه السّلام فرمود:

یا عَمِّ اتَّقِ اللَه وَ لا تَدَّعِ ما لَیسَ لَک بِحَقٍّ، انِّى اعِظُک انْ تَکونَ مِنَ الْجاهِلین.

«اى عمو جان از خدا بپرهیز و دنبال مقامى که شایسته تو نیست مرو، من به تو پند و اندرز مى‌دهم که مبادا از جاهلین باشى».

پدر من قبل از آنکه متوجّه به سوى عراق شود به من وصیت کرد، و در امر امامت از من پیمان گرفت قبل از یک ساعت که در کربلا کشته شود، و اینک اسلحه رسول خدا که علامت امامت است در نزد من است، متعرّض این مقام مشو؛ مى‌ترسم که بدین سبب عمرت کوتاه و حالت تباه گردد. خداوند تعالى امامت را در اولاد حضرت حسین قرار داده است؛ و اگر مى‌خواهى یقین پیدا کنى بیا با هم برویم نزد حَجَر الاسود و او را حَکم قرار داده و از او سؤال کنیم.